RAM Olmadan Bilgisayar Çalışır mı? PortalRunner’ın Çılgın Deneyi ve Bellek Krizi
Teknoloji Haberleri - RAM olmadan bilgisayar çalışır mı sorusu, son dönemde fırlayan bellek fiyatları nedeniyle teknoloji camiasının en çok tartıştığı konuların başında geliyor. Yapay zeka patlamasıyla birlikte adeta ateş pahasına satılan RAM modülleri, kullanıcıları alternatif arayışlara iterken, YouTuber PortalRunner imkansız gibi görünen bir şeyi başardı. Anakarttan tüm bellekleri sökerek bilgisayarı çalıştırmayı deneyen PortalRunner, işlemci önbelleğinin sınırlarını zorlayarak bizi 80’li yılların programlama dünyasına götüren bir sonuca ulaştı. Peki bu deney nasıl gerçekleşti ve elde edilen sonuçlar ne anlama geliyor?
Yapay Zeka Açlığı RAM Fiyatlarını Nasıl Fırlattı?
Küresel bellek piyasası, 2024’ten bu yana tarihinin en büyük krizlerinden birini yaşıyor. Ekim 2025’ten itibaren RAM fiyatları iki katından fazla artarken, özellikle DDR4 modüllerindeki yükseliş tüm dengeleri altüst etti. Japonya merkezli Nikkei’nin verilerine göre, Şubat 2026 itibarıyla standart bir 8 GB DDR4 modülünün spot piyasa fiyatı 15 dolar seviyesine ulaştı. Bu rakam, geçtiğimiz yılın aynı dönemine kıyasla tam 8.8 katlık bir artış anlamına geliyor.
Bu çılgın tablonun arkasındaki en büyük itici güç ise yapay zeka. Büyük bulut şirketleri ve yapay zeka girişimleri, veri merkezleri kurmak için muazzam miktarda bellek satın alıyor. Fabrikalar üretim kapasitelerini tüketici RAM’lerinden çekip yapay zeka sistemlerinde kullanılan yüksek bant genişlikli HBM belleklerine kaydırıyor. Epic Games CEO’su Tim Sweeney, bellek fabrikalarının üretimini yapay zeka taleplerine yönlendirdiğini ve veri merkezlerinin tüketici elektroniği üreticilerinden çok daha yüksek fiyatlar ödemeye hazır olduğunu belirtiyor. Uluslararası analizlere göre 2026’da üretilen bellek çiplerinin yaklaşık yüzde 70’i doğrudan yapay zeka altyapısı kuran büyük veri merkezlerine gidecek.
PortalRunner’ın Deneyi: RAM’siz Bir Bilgisayar Gerçekten Çalışır mı?
İşte bu arka plana karşı harekete geçen PortalRunner, herkesin merak ettiği RAM olmadan bilgisayar çalışır mı sorusunu yanıtlamak için kolları sıvadı. Deneyin temelini, eski bir ASRock anakart ve Intel Core 2 Duo işlemciden oluşan bir sistem oluşturdu.
PortalRunner ilk olarak en bilindik alternatifi denedi: takas dosyası. Linux swap alanı ve Windows sayfa dosyası özelliklerini kullanarak verileri doğrudan diske yazdırdı. RAM azaldığında başvurulan bu yöntem, disk hızlarının bellek hızlarının çok gerisinde kalması nedeniyle beklenen sonucu verdi. Basit oyunları bile çalıştırmakta zorlanan sistem, acı verici derecede yavaşladı.
Sıradaki deneme ise ekran kartı belleği oldu. PortalRunner, bir GTX 1660 Super’in VRAM birimlerini sistem belleği yerine kullanmayı denedi. Ne var ki video belleğine doğrudan erişilemediği ve verilerin birkaç yazılım katmanından geçmesi gerektiği için işlemci üzerinde ağır bir yük oluştu. Bu durum, VRAM’in hız avantajını tamamen ortadan kaldırdı. Sonuçta ortaya çıkan aşırı ısınma ve performans düşüklüğü, kurulumu tamamen kullanılamaz hale getirdi. Teknoloji Haberleri - Teknoloji Medya
