Beyaz Balinaların Karşısına Ayna Koydular: 25 Yıllık Deney Benlik Algısında Çığır Açtı
Bilim Haberleri - Beluga balinaları, bilim insanlarının yıllardır merak ettiği bir soruyu yanıtladı: Bir beyaz balina aynada kendini tanıyabilir mi? New York Akvaryumu’nda gerçekleştirilen ve aradan geçen çeyrek asrın ardından sonuçları nihayet yayınlanan araştırma, bu deniz memelilerinin sanılandan çok daha karmaşık bir benlik algısına sahip olduğunu gösterdi.
PLOS One dergisinde 20 Mayıs 2026’da yayınlanan çalışma, Hunter College’dan Alexander Mildener ve ünlü bilişsel psikolog Diana Reiss liderliğindeki bir ekip tarafından yürütüldü. Araştırmanın temelini, 2000’li yılların başında kaydedilen ama o dönemde detaylı analiz edilemeyen video görüntüleri oluşturdu. Covid-19 salgınının saha araştırmalarını kısıtladığı dönemde Mildener, bu eski kasetleri dijital ortama aktararak incelemeye başladı.
Dört Beluga, İki Yönlü Ayna ve Gizli Kamera
Deneyde Wildlife Conservation Society bünyesindeki New York Akvaryumu’nda yaşayan dört dişi beluga gözlemlendi: Kathy, Marina, Natasha ve Natasha’nın o dönem 7 yaşındaki kızı Maris. Bilim insanları, havuzun izleme penceresine iki yönlü özel bir pleksiglas ayna yerleştirdi. Bu sayede balinalar kendi yansımalarını incelerken, araştırmacılar da onların doğal davranışlarını gizli bir kamerayla kayıt altına aldı.
İlk bulgular bile ekibi heyecanlandırmaya yetti. Dört balinadan ikisi -Natasha ve Maris- aynaya karşı sıradan bir meraktan çok daha ötesini sergiledi. Aynanın önünde dikey kafa hareketleri yapıyor, vücutlarını farklı açılara çevirerek normalde göremeyecekleri bölgeleri inceliyor ve kontrollü bir şekilde kabarcıklar çıkararak yansımanın tepkisini test ediyordu.
Ayna, İzleme Aracı Değil Kontrol Sistemi Oldu
Alex Mildener’in ifadesiyle belugalar, aynayı sadece izlemek için değil, bedenlerini kontrol etmek için bir araç gibi kullandı. Özellikle “varil dönüşü” olarak adlandırılan manevralarla karın bölgelerini aynaya gösteriyor, yüzgeçlerinin konumunu kontrol ediyor ve ağızlarını açıp kapatarak kendi hareketlerinin yansımayla eşzamanlılığını test ediyordu. Bilim Haberleri - Teknoloji Medya
